พระวจนะและมหาสนิท หัวใจแห่งการนมัสการ

เวลาเราพูดถึงการไปโบสถ์ เราจะเน้นอย่างน้อย 2 เรื่องที่พลาดไม่ได้คือการร่วมพิธีมหาสนิท และฟังคำเทศนา

The Last Supper (อาหารค่ำมื้อสุดท้าย) ผลงานของ ลีโอนาร์โด ดา วินชี ภาพสีปูนเปียกที่ผนังโบสถ์ซานตา มาเรีย เดลเล กราซี (Basilica di Santa Maria delle Grazie) เมืองมิลาน ประเทศอิตาลี

ในการประชุมของคริสตจักรสมัยแรก การหักขนมปังเป็นสิ่งสำคัญที่ทำอย่างสม่ำเสมอ เป็นส่วนหนึ่งของการนมัสการ ไม่ใช่แค่ส่วนเสริม (ลองดูเวลาที่เราให้ในปัจจุบันว่ามากน้อยแค่ไหน) ส่วนการเทศนาเป็นสิ่งที่เข้าใจได้อยู่แล้ว 2 เรื่องนี้ทำกันเรื่อยมาตั้งแต่สมัยอัครทูตจนถึงปัจจุบัน

ศตวรรษแรกของคริสตจักรสมัยแรก มี 2 คำที่คู่กันเวลาพูดถึงการประชุมคริสตจักรคือ The Table of the Lord (โต๊ะแห่งมหาสนิทคือการร่วมพิธีมหาสนิท) และ The Word (พระวจนะคือการฟังคำเทศนา) ต่อมาในศตวรรษที่ 4 มีการวางรูปแบบในลักษณะธรรมเนียมการนมัสการ (Liturgy) 2 เรื่องในการประชุม คือ พิธีการของห้องชั้นบน (Liturgy of the Upper Room หรือ Liturgy of the Sacrament) และพิธีการด้านพระวจนะ (Liturgy of the Word)

กิจการของอัครทูต 2:42 เขา​ทั้ง​หลาย​อุทิศ​ตัว​เพื่อ​ฟัง​คำ​สอน​ของ​บรร​ดา​อัคร​ทูต​และ​ร่วม​สา​มัค​คี​ธรรม รวม​ทั้ง​หัก​ขนม​ปัง​และ​อธิษ​ฐาน

การเทศนา "เป็นประกาศพระวจนะด้วยคำพูด" และพิธีมหาสนิท "เป็นประกาศพระกิตติคุณด้วยการกระทำ" โดยใช้ขนมปังไร้เชื้อและน้ำองุ่นที่เป็นสัญลักษณ์ การนมัสการด้วยเสียงเพลงสมัยก่อนถูกใช้เพื่อเป็นการสนับสนุนสิ่งสำคัญ 2 เรื่องนี้

ขณะที่การเทศนาพระวจนะต้องอาศัยบางคนที่ถูกฝึกทั้งพระวจนะและชีวิตเพื่อใช้พระวจนะอภิบาลดูแลพี่น้อง พิธีมหาสนิทก็อาศัยผู้ใหญ่ที่เข้าใจพระกิตติคุณของพระเยซูคริสต์อย่างลึกซึ้ง ไม่ใช่ใครก็ได้เทศนาและไม่ใช่ใครก็ได้ทำพิธีมหาสนิท ทั้ง 2 บทบาทนี้นำที่ประชุมให้ระลึกถึงพระคุณพระเยซูที่มีต่อเราทั้งสิ้น

ผู้กล่าวพระวจนะ กล่าวด้วยคำพูด การประพฤติที่เป็นแบบอย่าง

1 ทิโมธี 4:16 จง​เอา​ใจ​ใส่​ทั้ง​ตัว​ท่าน​และ​คำ​สอน​ของ​ท่าน จง​ประ​พฤติ​สิ่ง​เหล่า​นี้​อยู่​เสมอ เพราะ​เมื่อ​ทำ​อย่าง​นี้​แล้ว ท่าน​จะ​สา​มารถ​ช่วย​ทั้ง​ตัว​ท่าน และ​ทุก​คน​ที่​ฟัง​ท่าน​ให้​รอด​ได้

ผู้นำมหาสนิท นำด้วยใจที่ให้พี่น้องระลึกถึงการไถ่ ความทุกข์ยาก และรอคอยอย่างมีความหวังด้วยความชื่นชมยินดี

1 เปโตร 4:12-13 ท่าน​ที่​รัก​ทั้ง​หลาย อย่า​แปลก​ใจ​กับ​ความ​ทุกข์​ยาก​แสน​สา​หัส​ที่​กำ​ลัง​เกิด​ขึ้น​กับ​พวก​ท่าน เพื่อ​ทด​สอบ​พวก​ท่าน​นั้น ราว​กับ​ว่า​สิ่ง​ประ​หลาด​เกิด​กับ​พวก​ท่าน แต่​จง​ชื่น​ชม​ยินดี​เสมอ ที่​ได้​มี​ส่วน​ร่วม​ใน​ความ​ทุกข์​ยาก​ของ​พระ​คริสต์ เพื่อ​ว่า​เมื่อ​พระ​สิริ​ของ​พระ​องค์​ปรา​กฏ พวก​ท่าน​ก็​จะ​ชื่น​ชม​ยินดี​จน​เนื้อ​เต้น

ในมุมปฏิบัติ คริสตจักรมักมีระเบียบสำหรับผู้เทศนา และผู้นำพิธีมหาสนิท บทบาททั้งสองจึงสำคัญพราะช่วยให้คริสตจักรระลึกถึงการไถ่บาปของพระเยซูคริสต์ ชีวิตที่เติบโตในพระวจนะ และการรับใช้ตามพระมหาบัญชา หากขาดอย่างใดอย่างหนึ่ง การนมัสการวันอาทิตย์อาจไม่ครบถ้วนตามแบบพระคัมภีร์

ผู้เทศน์และผู้ประกอบพิธีมหาสนิทพึงระลึกและรู้สึกเป็นสิทธิพิเศษว่าท่านได้ทำสิ่งที่มีความสำคัญคือการเชื่อมโยงประเพณีวัฒนธรรมที่มีความหมายอย่างต่อเนื่องตลอดประวัติศาสตร์คริสตจักร

หมายเหตุ...

ประเด็นพิธีมหาสนิทอาจมีรายละเอียดที่อาจเป็นที่ถกเถียงบ้าง อย่าลืมว่าเราทำพิธีนี้เพื่อเป็นการระลึกถึงการไถ่บาปของพระเยซูซึ่งเป็นหัวใจสำคัญ พิธีนี้สำหรับโปรเตสแตนต์จะเป็นการใช้สัญลักษณ์แทนเพื่อสะท้อนความหมาย คือขนมปังและน้ำองุ่น ตามประเพณีนิยมจะใช้ขนมปังไร้เชื้อ (Unleavened bread) เท่าที่หาได้ ไม่ใช่จำเป็นต้องเป็นขนมปังไร้เชื้อของอิสราเอล  (มัสซา Matzah / מַצָּה) ส่วนน้ำองุ่นสำหรับประเพณีไทยก็ใช้น้ำผลไม้สีองุ่นม่วง ไม่ใช้เหล้าไวน์

ส่วนเรื่องความถี่ต้องดูตามความเหมาะสมของระเบียบคริสตจักร สัญลักษณ์ตามประเพณีไม่ได้กำหนดเป็นคำสั่งว่าบ่อยแค่ไหน แต่ส่วนตัวคิดว่าการระลึกถึงการไถ่ของพระเยซูบ่อย ๆ หากทำอย่างเหมาะสมก็เป็นประโยชน์ต่อความมั่นคงในความเชื่อ

อ้างอิง

Peterson, David. (1992). Engaging with God: A Biblical Theology of Worship. IL: InterVersity Press.

Raymond, Abba. (1966). Principles of Christian Worship. UK: Oxford University Press.

Tan, Sooi Ling. (2018). Lecture in Christian Worship: Biblical and Contextual Perspectives, Doctor of Ministry, AGST Alliance & BBS.

ความคิดเห็น